مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316Strategic Evaluation of the Policy-Making Process of Dealing with Social Issues in Iranارزیابی راهبردی فرایند سیاست‌گذاری مواجه با مسائل اجتماعی در ایران131faابراهیمحاجیانیدانشیار جامعه شناسی، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، ایران 2022222The main purpose of the present study is providing a critique and a critical strategic evaluation of a set of social policies adopted by the Iranian decision-making system and executive power in the past few decades. For reaching this purpose, these policies including decisions and actions regarding issues, problems, harms and crimes were identified in five categories. Then the basics of confrontation policy and policy selection, implementation, and evaluation have been reviewed. The method is meta-synthesis which uses the existing analyses, assessments and critiques of Iranian scholars and researchers, as well as the author's lived experience. After a brief review of the current status of social issues, which indicates failures and lack of success, and also a brief overview of the policies adopted, the findings show that the identification of issues has been untimely and delayed. As for the general principles, there has been a kind of uncertainty, a biological and individualistic approach, and an indifference to the basic solutions. In the field of policy review and selection, there is a lack of learning and inattention to policy experiences, centralism, sentimentality, lack of audience recognition, lack of transparency, and disregard for marginalized groups and indigenous-local conditions. As to the implementation, we see the lack or inadequate distribution of financial resources, disregard for policies, lack of infrastructure, mismatch and the problem of human resources. In the field of execution, we face the weakness of the executive power, the ceremonial/ritual confrontation, and the lack of matrix thinking and haste. As to the monitoring phase, the lack of a monitoring system and the weak participation of civil society organizations in the evaluation process are among the most important weaknesses. Finally, we have proposed strategies such as transparency and structural change.دغدغه و مسئله اصلی مقاله پیش‌رو نقد و ارزیابی انتقادی و راهبردی مجموعه سیاست‌های اجتماعی نظام تصمیم‌گیری و دستگاه اجرائی در چند دهه گذشته است. به این منظور این سیاست‌های (شامل تصمیمات و اقدامات در حوزه مسائل، مشکلات، آسیب‌ها و جرائم در 5 بخش شناسائی، مبانی مواجهه و انتخاب سیاست، پیاده‌سازی، اجراء و ارزیابی مورد نقد و بررسی قرار گرفته است. روش پژوهش فراترکیب بوده و از تحلیل‌ها، ارزیابی و نقدهای موجود توسط محققان و پژوهشگران ایرانی و نیز تجربة زیسته نویسنده استفاده شده است. پس از مرور اجمالی وضعیت کنونی مسائل اجتماعی که نشان‌دهنده ناکامی‌ها و عدم توفیقات بوده و گاه سریع به سیاست‌های اتخاذ شده یافته‌ها گویای آن است که معمولاً شناسائی مسائل نابهنگام و با تأخیر بوده است. در زمینه مبانی کلی نوعی بلاتکلیفی، نگاه زیستی و فردگرایانه و بی‌توجهی به راه‌حل‌های اساسی حاکم بوده است. در حوزه بررسی و انتخاب سیاست‌ها فقدان یادگیری و بی‌توجهی به تجارب سیاستی، تمرکزگرائی، احساس‌زدگی، مخاطب نشناسی، عدم شفافیت، بی‌اعتنائی به گروه‌های حاشیه‌ای و شرایط بومی- محلی مشاهده می‌شود. در عرصة پیاده‌سازی نیز کمبود و عدم توزیع مناسب منابع مالی، بی‌اعتنائی به سیاست‌ها، فقدان زیرساخت‌ها؛ ناهماهنگی و مشکل نیروی انسانی به چشم می‌خورد. در زمینه اجراء نیز با ضعف دستگاه‌های اجرائی، مواجهه تشریفاتی و مناسکی و فقدان تفکر ماتریسی و شتابزدگی مواجه هستیم. در مرحله نظارت نیز فقدان نظام رصد و پایش و ضعف مشارکت نهادهای مدنی در فرایند ارزیابی از مهمترین انتقادات به‌شمار می‌آیند. در پایان راهبردهائی مانند شفافیت و تغییرات ساختاری پیشنهاد شده‌اند. http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/34232

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316Tehran City, A Sociological Issueشهر تهران، مسئله‌ای اجتماعی3357faتقیآزادارمکیاستاد گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه تهران، ایران ملیحه امانیدانشجوی دکتری، جامعه‌شناسی مسائل اجتماعی ایران دانشگاه مازندران20211123In this study, the issue of urban in particular Tehran city has been investigated from a sociological aspect. The problem of the city for the Iranian sociology, is taken for granted and its non-realization needs review and analysis. Therefore, the present article tries to understand why Tehran city is not an issue for social scientists and sociologists. Evidence indicates that Tehran city has been raised as a bureaucratic issue for politicians and as a political issue for intellectuals, and this view has led sociologists to look at the city as a function of politics and pathology. The study is documentary-library one with a historical approach. The results from investigating and conducting the historical studies show that during several historical periods, as the techniquecal and bureaucratic point of view, Tehran has been an issue for the governments and as a political approach has been an issue for intellectuals. The city has been the setting and moaning place of the governments; but, during each era, the social well-being of Tehran city and her social endure bore no significance. Neither, the issue of the city had a culprit in the thoughts and ideas of the intellectuals, whether left-wing or right-wing, whether poets and people of literature or philosophers. Their concerns were for the culture, the civilization and the government. Therefore, a city, like Tehran, suffers from the issue of the ignorance by the social scientist that might want to have a discussion on the relationship between the urban social living and the urban living. Hence, if we also consider the social sciences and the sociology along the intellectual movement, Tehran City has not been their issue so that most of the conducted social studies on the realm of urbanism used a pathologic approach and were dedicated to the city body rather than to the requirements of the urban life and the urban social living and their respective influential factors.در این مقاله، چرایی مسئله نشدن شهر، به خصوص شهر تهران، از منظر جامعه‌شناسی بررسی شده است. مسئله شدن شهر برای جامعه‌شناسی ایرانی، امری بدیهی قلمداد می شود و تحقق‌نیافتن آن، نیازمند بررسی و تحلیل است. بنابراین، به دنبال بررسی این مسئله هستیم که چرا شهر تهران برای اصحاب علوم اجتماعی و جامعه شناسی مسئله نشده است. شواهد نشان از این دارد که شهر تهران به عنوان مسئله ای بوروکراتیک برای سیاست مداران و به عنوان مسئله ای سیاسی برای روشنفکران مطرح بوده است و همین نگاه سبب شده -است تا جامعه شناسان به شهر به عنوان امری تابعی از حوزة سیاست و آسیب-شناسانه نگاه کنند. در دست‌یابی به نتایج، از مطالعة اسنادی و کتابخانه ای با رویکرد تاریخی بهره برده ایم. نتایجی که پس از بررسی و انجام مطالعات تاریخی به آن دست یافتیم، نشان می‌دهد که تهران در دوره های مختلف تاریخی، به لحاظ فنی و بوروکراتیک، مسئلة حکومت ها و به لحاظ سیاسی مسئلة روشنفکران بوده است. شهر تهران به طور خاص، محل استقرار و افول حکومت ها بوده است اما در هریک از این دوره ها، سامان اجتماعی شهر تهران و حیات اجتماعی شهر، جایگاهی نداشته است. مسئله شهر در تفکرات و اندیشه-های روشنفکری هم جایگاهی نداشته است؛ چرا که دغدغة روشنفکران- چه چپ‌گراها و چه راست گراها، چه شعرا و ادیبان و چه فیلسوفان- فرهنگ، تمدن و حکومت بوده است و شهری مثل تهران به عنوان مسئله‌ای مستقل برای جامعه‌شناسان مؤسس تجلی نکرده است که بخواهند بحثی در ارتباط با حیات اجتماعی شهر و زندگی شهری داشته باشند. بنابراین اگر علوم اجتماعی و جامعه شناسی را هم ادامه جریان روشنفکری بدانیم، شهر تهران مسئلة این گروه نبوده و پژوهش های اجتماعی انجام‌شده در حوزة شهر، بیشتر با رویکرد آسیب-شناسانه و معطوف به کالبد شهر بوده است تا مقتضیات زندگی شهری و حیات اجتماعی شهر و عوامل مؤثر بر آن. http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/32350

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316Youths and Escape Experience in Urban Spacesجوانان و تجربۀ گریز در فضا‌های شهری5996fa فردین علیخواهاستادیار گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه گیلان، ایران 00000001724045042022210In recent years’ urban sociologists and anthropologists have also focused on youth and urban public spaces. On the one hand, there are studies that have proceeded from a criminological point of view and on the other hand, researches that have considered concepts such as marginalization, exclusion or inclusion of social groups in urban spaces. They address issues such as exclusion by official institutions and youth resistance, and raises the question of how young people try to register their signatures on place by adopting strategies such as personalization of place and territorialization in the heart of public spaces. The present study is based on urban ethnography on the pedestrian-only zone of the northern Baradaran Muzaffar of Tehran. The main purpose of this research is to identify different layers’ marginalization strategies by official institutions and local community, which some urban researchers refer to as "place refinement", as well as different strategies of young people to cope, neutralize and resist marginalization. Ethnographic fieldwork shows that the Northern Baradaran Muzaffar pedestrian-only zone is a place for young people to escape the gaze of official institutions. The strategy of exclusion applied by the official institutions and the local community has not been successful and has led to the resistance among the youth. طی سال‌های اخیر، جامعه‌شناسان و انسان‌شناسان شهری به موضوع جوانان و استفاده آنان از فضا‌های عمومی شهری اقبال بیشتری نشان داده‌اند. در این خصوص از طرفی شاهد تحقیقاتی هستیم که با رویکرد‌های جرم‌شناسانه با فضای شهری مواجه شده‌اند و در کنار آن، رویکرد‌هایی که با تکیه بر مفاهیمی همچون به حاشیه راندن، طرد و محروم‌سازی گروه‌های اجتماعی از فضا‌های عمومی شهری، تحقیقات خود را سامان داده‌اند. در این تحقیقات به موضوعاتی همچون طرد و در مقابل مقاومت جوانان پرداخته می‌شود و این پرسش مطرح است که جوانان با اتخاذ استراتژی‌هایی همچون شخصی‌سازی مکان و قلمروسازی در قلب فضا‌های عمومی، چگونه تلاش می‌کنند تا امضای خود را بر فضا ثبت کنند. مطالعۀ حاضر با تکیه بر مردم نگاری شهری در پیاده راه برادران مظفر شمالی شهر تهران انجام شده است. هدف اصلی پژوهش آن است تا لایه‌های مختلف استراتژی محروم‌سازی و به حاشیه راندن توسط نهاد‌های رسمی و اجتماع محلی که برخی از محققان شهری از آن با عنوان «پالایش مکان» یاد می‌کنند، شناسایی شده، همچنین استراتژی‌های مختلف جوانان حاضر در این میدان (پیاده راه) برای کنار آمدن، خنثی کردن و مقاومت در برابر طرد نشان داده شود. یافته‌ها نشان می‌دهد که این پیاده راه برای جوانان، محل گریز از نگاه خیره نهاد‌های رسمی به شمار می‌رود. همچنین به کارگیری استراتژی طرد و دوری جستن از استراتژی دربرگیری که نهاد‌های رسمی و اجتماع محلی اعمال می‌کنند، موفق نبوده و موجب شکل‌گیری سویه‌های مقاومت در بین جوانان گشته است. http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/34070

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316Fashionism and Youth: An Emerging Social Problemمدگرایی و جوانان: مسئله اجتماعی در حال ظهور97127fa جواد مداحیپژوهشگر پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاد دانشگاهی0000000340115841علیرضاقبادیگروه جامعه شناسی دانشگاه خوارزمی20211127Fashion is a pervasive concept in the life cycle of the contemporary world. A phenomenon that, more than any other group, seduces young people as its followers and seems to be an emerging social problem. The purpose of this study was to investigate the socio-cultural factors related to youth fashionism. The research method was survey and the statistical population of this research was the youth of Tehran. The sample size was 387 people which was obtained by using Cochran's formula and the sample was selected by multi-stage cluster sampling method. The data collection technique is combination of researcher-made and standard questionnaire that was evaluated for validity and reliability. The reliability measurement through Cronbach's alpha test shows an acceptable level. According to the findings of this study, there is a significant relationship between the variables of age, parental education, social class, personality, public media and social networks, religiosity and fashion. The results of regression analysis show that according to the adjusted coefficient of determination in the regression equation, 50.3% of the variance of the dependent variable is explained by independent variables. Individualism showed the strongest relationship with fashion. Also, in the section of structural equation path analysis, the model indices have an acceptable fit.مدگرایی مفهومی فراگیر در چرخه زندگی جهان معاصر است. پدیده ای که بیشتر از هر گروهی، جوانان را به‌عنوان پای ثابت خود اغوا نموده و به نظر می-رسد در حال تبدیل‌شدن به مسئله ای اجتماعی است. هدف این تحقیق، بررسی عوامل اجتماعی- فرهنگی مرتبط با مدگرایی جوانان بوده است. روش پژوهش از نوع پیمایش و جامعه آماری این تحقیق جوانان شهر تهران بوده است. تعداد نمونه 387 نفر بوده که با استفاده از فرمول کوکران به دست آمد و نمونه با شيوه خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شد. تکنیک گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته و استاندارد است که از نظر روایی و پایایی مورد ارزیابی قرار گرفت. الگوی نظری پژوهش حاضر الگویی تلفیقی است. بنابراین از مفاهیم و نظریه‌های متخصصان اجتماعی از قبیل گئورگ زیمل (فرایند تناقض آمیز مد)، تورشتاین وبلن (فراغت و مصرف متظاهرانه)، بودریار، والتر بنیامین (پرسه زن و پاساژگردی)؛ بودریار (مصرف و هویت) و دلوز و گاتاری (سوژه پراکنده ماشین امیال) استفاده ‌شده است. سنجش پایایی از طریق آزمون آلفای کرونباخ میزان قابل قبولی را نشان می دهد. بر اساس یافته های این پژوهش، بین متغیرهای سن، تحصیلات پدر و مادر، طبقه اجتماعی، تشخص‌طلبی، رسانه‌های همگانی و شبکه های اجتماعی (شبکه‌های مدرن مجازی)، دین‌داری و مدگرایی رابطه معناداری وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیونی نشان می دهد که با توجه به ضریب تعیین تعدیل‌شده در معادله رگرسیون 3/50 درصد از واریانس متغیر وابسته توسط متغیرهای مستقل تبیین می شود. متغیر تشخص طلبی قوی ترین رابطه را با مدگرایی نشان داد. همچنین در قسمت تحلیل مسیر معادلات ساختاری شاخص‌های مدل از برازش قابل قبولی برخوردار می‌باشند.http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/32416

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316Using Shunpikes: Women's Strategy for Overcoming Social Constraints in Tourismاستفاده از مسیرهای جانبی: استراتژی‌های زنان در مواجهه با محدودیت‌های گردشگری129152faحامدبخشیدانشیار گروه جامعه شناسی گردشگری، سازمان جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، پژوهشکده گردشگری، ایران 0000000203097253فاطمهعطریکارشناسی¬ارشد برنامه‌ریزی رفاه اجتماعی، سازمان جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، پژوهشکده گردشگری، ایران2021127The current paper examines the differences between men's and women's tourism experiences as an aspect of leisure. Four factors, including normative restrictions, female roles, economic weakness, and lack of security feeling, lead women to regulate their tourism travels different from men. For this purpose, the data of the National Survey of Values, Attitudes and Behavior of Tourism in Iran, with a sample size of 5009 people from all provinces of the country, were secondary analyzed. Eight hypotheses related to tourism motivations and behaviors, including having tourism experience, and choosing accommodation, vehicle and tour, were compared between men and women. The results showed that women who traveled alone or with their friends/colleagues, comparing with men, traveled more with tours, less by personal cars, less for recreation purpose, and more for pilgrimage motivation. Women were more likely to travel for visiting relatives when they were alone, and were less likely to camp in trips when traveled with their friends or colleagues. Although the frequency of women who traveled alone or with friends/colleagues were less than men, since their trips with families and relatives were more than men, the total amount of domestic travel by women were not significantly less than men. While the number of foreign trips of women were less than men, the frequency of foreign trips of employed women were not significantly different with men. It seems that despite the serious shortcomings in the quality of women's tourism experience compared to men, by using structural and normative shunpikes, they tried to compensate it.مقالۀ حاضر به بررسی تفاوت تجربۀ گردشگری زنان و مردان، به عنوان جنبه‌ای از اوقات ‌فراغت پرداخته ‌است. چهار دستۀ محدودیت‌های هنجاری، وظایف نقشی زنانه، ضعف اقتصادی و نداشتن احساس امنیت موجب می‌شود تا زنان در تنظیم برنامۀ گردشگری خود متفاوت از مردان عمل کنند. برای این منظور، داده‌های پیمایش ملی ارزش‌ها، نگرش‌ها و رفتارشناسی ‌گردشگری ایران، با حجم نمونه 5009 نفر از کل استان‌های کشور، تحلیل ثانویه شد. مبتنی بر ادبیات تحقیق، هشت فرضیه دربارۀ انگیزۀ سفر، اقدام به سفر، انتخاب اقامتگاه، وسیله نقلیه و تور گردشگری میان زنان و مردان مقایسه شد. یافته‌های پژوهش حاکی از آن بود که زنان در سفرهای تنهایی یا با دوستان خود، بیشتر از تورهای گردشگری استفاده می‌کنند؛ کمتر از خودروی شخصی استفاده می‌کنند؛ کمتر به قصد تفریح و بیشتر با هدف زیارت سفر می‌کنند. همچنین زنانِ تنها بیشتر به قصد دیدار اقوام خود به سفر می‌روند و در سفرهای با دوستان خود کمتر در چادرهای مسافرتی بیتوته می‌کنند. هرچند زنان کمتر از مردان، تنهایی یا با دوستان خود به سفر رفته بودند، میزان سفرهای داخلی زنان با مردان تفاوت معنی‌داری نداشت؛ زیرا سفرهای با خانواده آنها بیش از مردان بود. همچنین هرچند تعداد سفرهای خارجی زنان کمتر از مردان بود، تعداد سفرهای خارجی زنان شاغل با مردان، تفاوت معناداری نداشت. به نظر می‌رسد که علی رغم محدودیت‌های جدی در کیفیت تجربۀ گردشگری زنان نسبت به مردان، آنان با استفاده از گریزگاه‌های ساختاری و هنجاری جامعه توانسته‌اند به لحاظ کمّی، تجربۀ گردشگری برابری را با مردان برای خود رقم بزنند. http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/32575

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316The Relationship Between School Atmosphere and Girls' Social Identityرابطة بين جوّ مدرسه و هویت اجتماعی دختران (مورد مطالعه: دانش¬آموزان شهر کرمان)153179fa الهام شیردلاستادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه سیستان و بلوچستان0000000233810937حسینابراهیم زاده آسمیندانشیار گروه علوم اجتماعی، دانشگاه سیستان و بلوچستانفاطمهحامی کارگردانشجوی دکتری علوم اجتماعی، دانشگاه کاشان2021122The basic purpose of this article is to investigate the relationship between school atmosphere and relationships with friends and social identity among high school girls in Kerman city. In the present study, Giddens and Rutter's theory and survey method were applied with the questionnaire tool. The statistical population of this study is high school girls in Kerman city in the year 2019. The sample size is 380 girl student who were selected by stratified sampling method. The results of the descriptive and inferential statistics obtained from the data with SPSS software show that A) the social identity of the majority of high school girls is at an average level. B) There is a direct and significant relationship between school atmosphere and communication with friends and the social identity of adolescent girls. That is, as the emotional, educational, balancing, confrontational, and expected atmosphere of the school increases, so does the student's social identity. C) Performing multiple regression analysis showed that the four variables of the school confrontation atmosphere, communication with friends, expected atmosphere and educational atmosphere of school have an effect on the intensity of social identity and explain 35% of it. The results of this study indicate that attention to the situation of schools from the formal and informal social dimension and then the normative, educational, emotional, managerial aspects of the school play a vital role in the social identity of girls نوجوانی دوران حساسی در تشکیل هویت اجتماعی دختران در دنیای مدرن همراه با تغییرات مداوم و جهانی شدن است. هدف اساسي اين مقاله بررسی رابطه ميان ابعاد جوّ مدرسه و ارتباط با دوستان با هویت اجتماعی در ميان دختران دبیرستانی شهر کرمان است. در پژوهش حاضر، نظریة گیدنز و روتر و روش پیمایش و ابزار پرسشنامه به کار گرفته شده است. جامعۀ آماري این پژوهش دانش آموزان دختر دبیرستانی شهر کرمان در سال 1397 هستند. تعداد نمونه 380 نفر است كه با روش نمونه گیري طبقه بندی متناسب با حجم نمونه انتخاب شدند. نتايج آمار توصیفی و استنباطی به‌دست‌آمده از داده ها با نرم‌افزار SPSS نشان مي‌دهد: الف) هویت اجتماعی اکثر دختران دبیرستانی در سطح متوسط قرار دارد. ب) ميان جو مدرسه و ارتباط با دوستان با هویت اجتماعی دختران نوجوان رابطه مستقیم و معنا‌دار وجود دارد؛ يعني با افزایش جو عاطفی، آموزشی، تعادل‎جویی، رویارویی و انتظاری مدرسه، هویت اجتماعی در دانش-آموزان بیشتر می شود. ج) اجرای تحلیل رگرسیون چندگانه نشان داد که چهار متغیر جو رویارویی مدرسه، ارتباط با دوستان، جو انتظاری و جو آموزشی مدرسه بر شدت هویت اجتماعی اثر دارند و 35 درصد آن را تبيین مي‎کنند. نتايج اين پژوهش حاكي از آن است که توجه به وضعیت مدارس از بعد اجتماعی رسمی و غیررسمی و سپس ابعاد هنجاری، آموزشی، عاطفی، مدیریتی مدرسه در هویت اجتماعی دختران نقش مهمی ایفا می‌کند. با پایه‌ریزی درست مقدمات هویت اجتماعی می‌توان هم عملکرد آن ها در برابر تغییرات اجتماعی را بهبود بخشید و هم از مشکلات تحصیلی و مسائل اجتماعی آینده پیشگیری نمود. http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/32506

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش انحرافات و مسائل اجتماعی3060-821X112022316Education and Social Attitudes Based On General Social Surveysتحصیلات و تغییر نگرش‎های اجتماعی- فرهنگی در آیینة پیمایش‎های ملی181211faفاطمهجواهریدانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه خوارزمی، ایران 20211130Since people's social attitudes are both representative and facilitator of socio-cultural changes on a more general scale, any factor that affects them is significant and can be studied. Accordingly, the study on the effect of education on people's social attitudes has become the main focus point of the present paper. To analyze this issue, Inglehart's theory of human development and its role in attitudinal and value changes have been applied. Research information has been gathered through secondary analysis of various national survey data. Findings indicate that in parallel with increasing education, orientations of human actors in relation to family bounds, sense of belonging to the national community, media consumption pattern, political awareness, religious style, advocacy of women's rights and the environment and tendency to social tolerance becomes different. Research findings indicate the fact that increasing education can be a source of attitudinal and value changes. Finally, the socio-cultural implications of gradual changes in the attitudes and values of human actors that will occur in parallel with the increase in education are discussed. از آنجا که نگرش‎ها وگرایش‎های مردم هم مقوّم و هم بازنمای دگرگونی‎های فرهنگی و اجتماعی جامعه هستند، هر عاملی که قادرباشد به درک بهتر آنها کمک کند، مهم و قابل مطالعه هستند. به این دلیل بررسی رابطة تحصیلات با نگرش‎های اجتماعی- فرهنگی به عنوان موضوع اصلی این نوشتار انتخاب شد. برای تحلیل این موضوع از نظریة توسعة انسانی اینگلهارت و نقش آن در تحولات نگرشی بهره گرفته شد و اطلاعات موردنیاز از طریق تحلیل ثانویه یافته‌های چند پیمایش ملی به دست آمد. یافته‎ها حاکی از آن است که به موازات افزایش تحصیلات جهت‌یابی کنشگران انسانی در مورد مناسبات خانوادگی، احساس تعلق به جامعه ملی، الگوی مصرف رسانه‌ای، آگاهی سیاسی، دینداری، طرفداری ازحقوق زنان و محیط زیست و همچنین گرایش به مدارای اجتماعی به‎طور معناداری تغییر می‌کند. به این ترتیب می‌توان گفت افزایش تحصیلات یکی از منابع تفاوت‎های نگرشی و ارزشی است. در خاتمه، دلالت‎های فرهنگی- اجتماعی تغییرات تدریجی در نگرش‎ها و ارزش‎های کنشگران انسانی که به موازات افزایش تحصیلات رخ خواهد داد، بررسی شده است. http://risi.ihss.ac.ir/en/Article/Download/32481